Kanda Chal Anudan: शेतकऱ्याच्या शेतात पिकलेला कांदा बाजारात पोहोचेपर्यंत अर्धा नासतो, ही आजची मोठी समस्या आहे. बहुतांश शेतकरी कांदा काढल्यानंतर तो थेट जमिनीवर पसरवून ठेवतात. पावसाची ओल, उष्णता, हवा यामुळे कांदा लवकर सडतो. याचा थेट फटका शेतकऱ्याच्या उत्पन्नावर बसतो. मेहनत त्याची, खर्च त्याचा आणि नुकसानही त्याचंच. मात्र आता या सगळ्यावर उपाय म्हणून शासनाकडून कांदा चाळ उभारणीसाठी भांडवली खर्चाच्या तब्बल ५० टक्के अनुदानाची योजना राबवली जात आहे. शास्त्रशुद्ध कांदा चाळ असल्यास कांद्याची गुणवत्ता टिकते, वजन कमी होत नाही आणि भाव चांगला मिळतो. त्यामुळे सध्या अनेक शेतकरी कांदा चाळीकडे वळताना दिसत आहेत.
कोणत्या योजनेअंतर्गत मिळणार अनुदान?
राज्यात फलोत्पादन विकास अभियानांतर्गत कमी खर्चाचे कांदा चाळ व लसूण साठवणूक गृह हा घटक राबवण्यात येत आहे. या योजनेत ५ मेट्रिक टनांपासून ते थेट १००० मेट्रिक टन क्षमतेपर्यंतच्या कांदा चाळीसाठी अनुदान दिले जाणार आहे. ही योजना केवळ मोठ्या शेतकऱ्यांसाठी नाही, तर लहान व मध्यम शेतकऱ्यांनाही मोठा दिलासा देणारी आहे. Kanda Chal Anudan
कांदा चाळीसाठी किती अनुदान मिळेल? (क्षमता नुसार)
५ ते २५ मे. टन क्षमता
- ग्राह्य प्रकल्प खर्च : ₹८,००० प्रति मे. टन
- अनुदान : कमाल ₹४,००० प्रति मे. टन
२५ ते ५०० मे. टन क्षमता
- ग्राह्य प्रकल्प खर्च : ₹७,००० प्रति मे. टन
- अनुदान : कमाल ₹३,५०० प्रति मे. टन
५०० ते १००० मे. टन क्षमता
- ग्राह्य प्रकल्प खर्च : ₹६,००० प्रति मे. टन
- अनुदान : कमाल ₹३,००० प्रति मे. टन
एकूणच पाहता, भांडवली खर्चाच्या ५० टक्क्यांपर्यंत अनुदान शेतकऱ्यांना मिळणार आहे.
कोण शेतकरी या योजनेसाठी पात्र असतील?
या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी खालील पात्रता आवश्यक आहे.
- ✔️ शेतकऱ्याकडे स्वतःच्या नावावर जमीन असणे आवश्यक
- ✔️ ७/१२ उताऱ्यावर कांदा पिकाची नोंद असणे बंधनकारक
- ✔️ वैयक्तिक कांदा उत्पादक शेतकरी
- ✔️ शेतकरी गट / महिला शेतकरी गट
- ✔️ शेतकरी उत्पादक कंपनी (FPO)
- ✔️ नोंदणीकृत शेतीसंबंधी संस्था
या योजनेचा नेमका उद्देश काय?
शासनाचा हेतू स्पष्ट आहे —
- कांदा साठवणुकीतील नुकसान कमी करणे
- हंगामात जादा आवक होऊन भाव कोसळू नयेत
- ऑफ-सीझनमध्ये कांद्याचा तुटवडा निर्माण होऊ नये
- शेतकऱ्याला योग्य वेळी योग्य दर मिळावा
शास्त्रशुद्ध कांदा चाळ असल्यास कांदा ४ ते ६ महिने सहज टिकतो. त्यामुळे शेतकरी भाव वाढेपर्यंत कांदा साठवू शकतो आणि घाईघाईत विक्री करावी लागत नाही.
अर्ज कसा करायचा?
या योजनेसाठी Mahadbt पोर्टलवर (महाडीबीटी) ऑनलाइन अर्ज करावा लागतो. आवश्यक कागदपत्रे :
- ७/१२ उतारा
- आधार कार्ड
- बँक खाते तपशील
- जमिनीचा नकाशा / जागेचा तपशील
- गट असल्यास नोंदणी प्रमाणपत्र
अर्ज मंजूर झाल्यानंतरच कांदा चाळ उभारणी करणे आवश्यक आहे.
आज कांद्याचे भाव कधी गगनाला भिडतात, तर कधी अक्षरशः मातीमोल होतात. अशा परिस्थितीत कांदा चाळ ही केवळ सुविधा नाही, तर शेतकऱ्याच्या भविष्यासाठीची गुंतवणूक आहे. सरकार ५० टक्के खर्च उचलत असताना, ही संधी न दवडता प्रत्येक कांदा उत्पादक शेतकऱ्याने योजनेचा लाभ घ्यावा, हीच अपेक्षा. आज साठवणूक केली, तर उद्या भाव तुमच्या हातात राहतील…