Aadhaar Card New Rules : नव्या वर्षाच्या उंबरठ्यावर देशातील लाखो नागरिकांसाठी अतिशय महत्त्वाची आणि थेट परिणाम करणारी बातमी समोर आली आहे. १ जानेवारी २०२६ पासून काही नागरिकांचे आधार कार्ड आणि पॅन कार्ड निष्क्रिय (Deactive) करण्यात येणार असल्याची स्पष्ट माहिती समोर आली आहे. रोजच्या व्यवहारांपासून ते बँक, सरकारी योजना, पगार, सबसिडी आणि कर भरण्यापर्यंत प्रत्येक ठिकाणी वापरात असलेली ही दोन कागदपत्रे जर बंद झाली, तर सामान्य माणसाचे काम अक्षरशः ठप्प होऊ शकते. Aadhaar Card New Rules
आधार कार्ड हे ओळखीचे सर्वात महत्त्वाचे दस्तऐवज मानले जाते, तर पॅन कार्ड हे आर्थिक व्यवहारांचे मूळ कागदपत्र आहे. बँकेत खाते उघडणे, पैसे काढणे, गुंतवणूक, जमीन-मालमत्तेचे व्यवहार, सरकारी योजनांचा लाभ, आयकर विवरणपत्र भरणे – या सगळ्यासाठी पॅन कार्ड अनिवार्य आहे. याच कारणामुळे केंद्र सरकारने पॅन कार्ड आधारशी लिंक करणे बंधनकारक केले आहे.
केंद्र सरकारने यासाठी ३१ डिसेंबर २०२५ ही अंतिम मुदत जाहीर केली आहे. या मुदतीपर्यंत ज्या नागरिकांनी आपले पॅन कार्ड आधार कार्डशी लिंक केले नाही, अशांचे पॅन कार्ड तर निष्क्रिय होईलच, पण त्याचा थेट परिणाम आधार कार्डच्या वैधतेवरही होऊ शकतो, असा इशारा प्रशासनाकडून देण्यात आला आहे. म्हणजेच, १ जानेवारी २०२६ पासून अशा नागरिकांना कोणतेही आर्थिक किंवा शासकीय व्यवहार करता येणार नाहीत.
विशेष म्हणजे, अजूनही देशात मोठ्या संख्येने नागरिक असे आहेत, ज्यांनी पॅन-आधार लिंकिंगचे काम प्रलंबित ठेवले आहे. अनेकांना याची कल्पनाच नाही, तर काहीजण “नंतर करू” या मानसिकतेत आहेत. मात्र आता वेळ हातातून निघून जात असून, उशीर झाला तर थेट फटका बसण्याची शक्यता आहे.
सरकारने स्पष्ट केले आहे की, वेळेत लिंकिंग न केल्यास पॅन कार्ड वापरता येणार नाही. बँक खाते, UPI व्यवहार, मोठ्या रकमेचे व्यवहार, आयकर रिटर्न, सरकारी अनुदान किंवा कोणतीही आर्थिक सेवा यावर थेट मर्यादा येतील. त्यामुळे नागरिकांनी कोणतीही जोखीम न घेता तात्काळ हे काम पूर्ण करणे गरजेचे ठरत आहे.
पॅन-आधार लिंक करण्याची प्रक्रिया फारशी अवघड नाही. पॅन कार्ड धारकांनी आयकर विभागाच्या अधिकृत वेबसाईटवर जावे. वेबसाईटवर गेल्यानंतर Quick Links या पर्यायावर क्लिक करून Link Aadhaar हा पर्याय निवडावा. त्यानंतर पॅन नंबर, आधार नंबर आणि आधार कार्डवरील नाव भरावे लागते. अटी-शर्ती स्वीकारून कॅप्चा कोड भरल्यानंतर लिंकिंग प्रक्रिया पूर्ण होते. काही मिनिटांतच पॅन आणि आधार लिंक झाल्याचा मेसेज स्क्रीनवर दिसतो.
एकूणच, १ जानेवारी २०२६ पूर्वी पॅन-आधार लिंक न केल्यास होणारे नुकसान मोठे आहे. त्यामुळे अजूनही ज्यांनी हे काम केलेले नाही, त्यांनी आजच हे काम पूर्ण करावे, अन्यथा नव्या वर्षाची सुरुवातच अडचणींनी भरलेली ठरू शकते.