सोयाबीन बाजार भाव झाला मोठा बदल; आजचा सोयाबीन बाजार भाव पहा

Soybean Bajar Bhav: राज्यातील सोयाबीन बाजारात आजचा दिवस फारसा गोंधळाचा नसला तरी आतून हालचाली मोठ्या आहेत. २५ डिसेंबर रोजी राज्यातील प्रमुख कृषी उत्पन्न बाजार समित्यांमध्ये सोयाबीनच्या दरात फारसा मोठा चढ-उतार दिसून आला नाही, मात्र आवकेत स्पष्ट घट जाणवली. सकाळपासून बाजारात आलेला माल कमी असल्याने व्यापाऱ्यांची खरेदी मर्यादित राहिली, तर दुसरीकडे नाफेडकडून हमीभावाने सुरू असलेल्या खरेदीमुळे अनेक शेतकऱ्यांनी थेट बाजाराऐवजी नोंदणी केंद्रांकडे वाट वळवली आहे. याच कारणामुळे आज राज्यभरात एकूण केवळ १९ हजार ७९१ क्विंटल इतकीच आवक नोंदवली गेली, जी मागील काही दिवसांच्या तुलनेत लक्षणीयरीत्या कमी मानली जात आहे. सरासरी दर मात्र ४ हजार ५०३ रुपये प्रतिक्विंटलच्या आसपास टिकून राहिल्याने भाव कोसळले नाहीत, ही बाब शेतकऱ्यांना थोडा दिलासा देणारी ठरली. Soybean Bajar Bhav

आज लातूर बाजार समितीवर पुन्हा एकदा सोयाबीनची सर्वाधिक आवक दिसून आली. लातूरमध्ये पिवळ्या सोयाबीनची तब्बल १३ हजार ७३६ क्विंटल आवक झाली. सकाळी आलेला माल पाहता व्यापाऱ्यांची पहिली बोली ४ हजार १०० रुपयांच्या आसपास होती, मात्र चांगली प्रत, कमी ओलावा आणि स्वच्छ सोयाबीनला मागणी वाढत गेल्याने दुपारपर्यंत दर ४ हजार ९५० रुपयांपर्यंत गेले. लातूर बाजारातील आजचा सर्वसाधारण दर सुमारे ४ हजार ७५० रुपये प्रतिक्विंटल इतका राहिला. अनेक शेतकऱ्यांनी हमीभाव जवळ मिळतोय, पण अजून थोडी प्रतीक्षा केली तर नाफेडमध्ये थेट विक्री परवडते का? असा सवाल करत माल रोखून धरल्याचे चित्रही दिसून आले.

अकोला बाजारातही आज पिवळ्या सोयाबीनची आवक चांगली होती, मात्र ती अपेक्षेपेक्षा कमीच राहिली. अकोल्यात आज ४ हजार ७४ क्विंटल इतकी आवक नोंदली गेली. येथे दर ४ हजार ते ४ हजार ८४० रुपयांदरम्यान फिरताना दिसले, तर सर्वसाधारण दर सुमारे ४ हजार ५४५ रुपये राहिला. व्यापाऱ्यांच्या मते, जर आवक अशीच मर्यादित राहिली तर पुढील काही दिवसांत दरांना आधार मिळण्याची शक्यता नाकारता येत नाही. मात्र शेतकरी मोठ्या प्रमाणावर नाफेडकडे वळल्यास खुल्या बाजारातील व्यवहार आणखी मंदावू शकतात.

हिंगोली बाजार समितीत आज लोकल सोयाबीनची ६०० क्विंटल इतकी आवक झाली. येथे दर ४ हजार २०० ते ४ हजार ७०० रुपयांदरम्यान राहिले, तर सर्वसाधारण दर ४ हजार ४५० रुपये इतका नोंदवला गेला. हिंगोलीतील व्यापाऱ्यांनी स्पष्टपणे सांगितले की, ओलावा जास्त असलेल्या किंवा मिक्स मालाला फारसा प्रतिसाद मिळत नाही, तर स्वच्छ आणि सुक्या मालाला तुलनेने चांगले दर मिळत आहेत. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी माल विक्रीपूर्वी स्वच्छता आणि साठवणुकीकडे लक्ष देण्याचा सल्ला देण्यात येत आहे.

सोलापूर बाजारात आज लोकल सोयाबीनची ४०७ क्विंटल आवक झाली. येथे किमान दर ४ हजार १७५ रुपये तर कमाल दर ४ हजार ८०० रुपये इतका राहिला. सोलापूरमध्ये आजचा सर्वसाधारण दर सुमारे ४ हजार ६०० रुपये प्रतिक्विंटल इतका नोंदवण्यात आला. काही शेतकऱ्यांना येथे हमीभावाच्या जवळपास दर मिळाल्याचे समाधान असले तरी बहुतांश व्यवहार अजूनही MSP च्या खालीच होत असल्याचे वास्तव आहे.

लासलगाव-निफाड बाजारात आज पांढऱ्या सोयाबीनची २०५ क्विंटल इतकी आवक झाली. येथे दर ४ हजार १७ रुपयांपासून ४ हजार ७५१ रुपयांपर्यंत गेले, तर सर्वसाधारण दर ४ हजार ६८५ रुपये इतका राहिला. पांढऱ्या जातीच्या सोयाबीनला आज मर्यादित मागणी दिसून आली, तरी काही व्यापाऱ्यांनी निर्यातयोग्य मालासाठी चांगले दर दिल्याचे सांगण्यात आले.

काटोल बाजारात आज पिवळ्या सोयाबीनची ३१० क्विंटल आवक झाली. येथे दरांमध्ये मोठा फरक पाहायला मिळाला. कमी प्रतीच्या मालाला ३ हजार २०० रुपयांपासून व्यवहार सुरू झाले, तर चांगल्या प्रतीच्या मालाला ४ हजार ५८० रुपयांपर्यंत भाव मिळाला. सर्वसाधारण दर सुमारे ४ हजार ३५० रुपये इतका राहिला. यावरून एक गोष्ट स्पष्ट होते की, सध्या बाजारात प्रतीला भाव ही स्थिती ठळकपणे दिसून येत आहे.

तुळजापूर बाजारात आज केवळ २७५ क्विंटल आवक झाली, मात्र येथे एकाच दरात व्यवहार झाले. तुळजापूरमध्ये आज सर्व व्यवहार ४ हजार ६५० रुपये प्रतिक्विंटल या दरानेच झाले. कमी आवक आणि मर्यादित व्यापारी असल्याने येथे दर स्थिर राहिल्याचे बाजार सूत्रांचे म्हणणे आहे.

लातूर-मुरुड उपबाजारात आज १७९ क्विंटल पिवळ्या सोयाबीनची आवक झाली. येथे दर ३ हजार ८५१ ते ४ हजार ७०० रुपयांदरम्यान राहिले, तर सर्वसाधारण दर ४ हजार २०० रुपये इतका नोंदवला गेला. पैठण बाजारात आज अत्यल्प म्हणजे केवळ ५ क्विंटल आवक झाली आणि येथे दर ४ हजार ३०० रुपये इतकाच राहिला.

आजच्या बाजारातील सर्वात महत्त्वाचा मुद्दा म्हणजे नाफेडमार्फत सुरू असलेली हमीभाव खरेदी. शासनाने सोयाबीनसाठी जाहीर केलेला हमीभाव सुमारे ४ हजार ८९२ रुपये प्रतिक्विंटल आहे. खुल्या बाजारात बहुतांश ठिकाणी दर या पातळीच्या खालीच असल्याने अनेक शेतकरी थेट नाफेडकडे विक्री करण्याचा विचार करत आहेत. मात्र नाफेडच्या नोंदणी, वजन आणि पेमेंट प्रक्रियेतील वेळेमुळे काही शेतकरी संभ्रमात आहेत. आज विकायचं की थांबायचं? हा प्रश्न जवळजवळ प्रत्येक बाजारात ऐकायला मिळतोय.

एकूणच पाहता, आज सोयाबीन बाजारात भाव कोसळलेले नाहीत, पण मोठी तेजीही नाही. आवकेत झालेली घट हीच सध्या दरांना आधार देणारी बाब ठरत आहे. जर पुढील काही दिवसांत आवक आणखी कमी राहिली, तर बाजारात थोडीफार सुधारणा होऊ शकते, असा अंदाज व्यापाऱ्यांकडून व्यक्त केला जात आहे. मात्र नाफेड खरेदीचा वेग, साठवणूक क्षमता आणि पुढील धोरण यावरच आता सोयाबीनच्या बाजाराची पुढची दिशा ठरणार आहे. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी घाई न करता बाजारातील हालचाली लक्षात घेऊनच विक्रीचा निर्णय घ्यावा, असा सल्ला जाणकारांकडून दिला जात आहे.

(बातमी स्त्रोत : महाराष्ट्र राज्य कृषि व पणन महामंडळ)